ออกซิเจนที่บ้าน ให้บ่อยขึ้น ปรับเองได้ไหม? (สิ่งที่ห้ามทำกับออกซิเจนที่บ้าน)

"คุณแม่ อายุ100เพิ่งเปนมากขึ้น6เดือนที่เเล้ว ให้อ๊อกซิเจนบ่อยขึ้นแน่นหน้าอกตอนเย็นทุกวันมา1อาทิตย์" ลูกคนหนึ่งพิมพ์มาเล่าให้ผมฟังแบบนี้ครับ คุณแม่ของแกอายุ 100 ปีแล้ว เป็นถุงลมโป่งพองมาได้ 6 เดือน ช่วง 1 อาทิตย์ที่ผ่านมาต้องให้ออกซิเจนถี่ขึ้นกว่าเดิม แน่นหน้าอกทุกเย็นเลย

คุณเคยเป็นแบบนี้ไหมครับ หรือคนที่บ้านเป็นอยู่

พอเห็นคนที่บ้านหอบมากขึ้น หลายคนมือไวมากครับ รีบไปหมุนวาล์วปรับออกซิเจนให้แรงขึ้นเองทันที ยังไม่ทันโทรถามใครด้วยซ้ำ

"ให้อ๊อกซิเจนบ่อยขึ้นแน่นหน้าอกตอนเย็นทุกวันมา1อาทิตย์"

ลูกคนหนึ่ง · เล่าถึงคุณแม่อายุ 100 ปี · เป็นถุงลมโป่งพองมา 6 เดือน

ถ้าเป็นเคสคุณแม่ท่านนี้ ผมดูแลแบบนี้ครับ

ทำไมหอบมากขึ้น ไม่ได้แปลว่าต้องเปิดแรงขึ้นเอง

ถุงลมโป่งพองทำให้ปอดรับออกซิเจนได้น้อยลงเรื่อยๆ ผมเล่าไว้ละเอียดว่าข้างในปอดเกิดอะไรขึ้นบ้างในถุงลมโป่งพองเกิดจากอะไร ส่วนจังหวะที่ร่างกายต้องการออกซิเจนเพิ่มขึ้นเร็วกว่าปกติ เช่น ตอนออกแรงหรือตอนหอบมากขึ้น ผมเล่าแยกไว้ในทำไมออกแรงนิดเดียวก็เหนื่อยจัด

ทีนี้พอหอบมากขึ้น หลายคนคิดว่าก็เปิดออกซิเจนให้แรงขึ้นเองสิ จะได้หายใจง่ายขึ้นเร็วๆ ฟังดูสมเหตุสมผลนะครับ แต่ไม่ใช่แบบนั้นเลย

ปริมาณออกซิเจนที่ให้ ไม่ได้ขึ้นกับความรู้สึกเหนื่อยอย่างเดียว

ออกซิเจนที่บ้านเป็นปริมาณที่หมอกำหนดไว้ ไม่ใช่ตัวเลขลอยๆ เปิดน้อยไปก็ไม่พอใช้ แต่เปิดมากไปในคนบางกลุ่มก็อันตรายได้เหมือนกัน มีแต่หมอหรือพยาบาลที่ดูค่าออกซิเจนในเลือดคุณแม่อยู่เท่านั้น ถึงจะรู้ว่าต้องปรับแค่ไหนจริงๆ

ถ้าคุณแม่หอบมากขึ้นทุกเย็นต่อเนื่องแบบนี้ สิ่งที่ควรทำไม่ใช่หมุนวาล์วเอง แต่คือโทรบอกหมอหรือพยาบาลว่าอาการเปลี่ยนไปแล้ว ให้ท่านเป็นคนตัดสินว่าต้องปรับไหม ปรับเท่าไหร่

กฎความปลอดภัยของออกซิเจนที่บ้าน

กฎข้อเดียวที่ต้องจำไว้คือ ออกซิเจนที่บ้าน ห้ามปรับระดับเอง ห้ามมีไฟหรือบุหรี่เข้าใกล้ ต้องถามหมอหรือพยาบาลที่ดูแลก่อนทุกครั้ง

ลองนึกถึงสองครอบครัวที่เจอปัญหาเดียวกันนะครับ

ผมไม่โกหกคุณนะครับ ทางของครอบครัวที่สองยุ่งยากกว่าเยอะ ต้องโทรไปรอสาย ต้องเดินไปเดินมาย้ายของออกจากห้อง บางทีก็รู้สึกจุกจิกเกินไปด้วยซ้ำ แต่พอเทียบกับสิ่งที่อาจเกิดขึ้นถ้าทำพลาด มันคุ้มกว่ากันเยอะครับ

ออกซิเจนช่วยให้คนที่เรารักหายใจได้ แต่ถ้าใช้ผิดวิธี มันก็ทำร้ายได้เหมือนกัน

แบบนี้ต้องรีบบอกหมอ ไม่ต้องรอวันนัด

ถ้าอาการเปลี่ยนไปแบบคุณแม่ท่านนี้ คือต้องให้ออกซิเจนถี่ขึ้นกว่าเดิมชัดเจน หรือแน่นหน้าอกต่อเนื่องหลายวัน นี่คือสัญญาณที่ต้องบอกหมอ ไม่ใช่ปรับเองเงียบๆ ที่บ้าน

ถ้าคุณแม่หรือคนที่บ้านต้องออกไปข้างนอกบ้างในบางวัน ผมเล่าเรื่องเตรียมตัวและสัญญาณที่ต้องรีบไปโรงพยาบาลไว้อีกมุมในกลัวอาการกำเริบตอนไปเที่ยว ด้วยครับ

คำถามที่คนทักมาถามบ่อย

หอบมากขึ้นแค่คืนเดียว เปิดแรงขึ้นชั่วคราวได้ไหม?

ไม่ได้ครับ แม้แค่คืนเดียวก็ไม่ควรปรับเอง โทรถามหมอหรือพยาบาลที่ดูแลก่อนทุกครั้ง ต่อให้เป็นแค่ชั่วคราวก็ตาม

ไม่รู้ว่าหมอสั่งไว้ที่เท่าไหร่ จะเช็กได้ยังไง?

ดูจากใบสั่งหรือเอกสารที่โรงพยาบาลให้มาตอนรับเครื่องออกซิเจนครับ ถ้าหาไม่เจอ โทรไปถามโรงพยาบาลหรือหน่วยที่ส่งเครื่องมาให้ได้เลย ไม่ต้องรอวันนัด

ถังออกซิเจนที่บ้าน ควรเก็บตรงไหน?

เก็บในที่อากาศถ่ายเทดี ตั้งตรง ไม่เอียงหรือล้มง่าย ห่างจากเตาแก๊ส เทียน ธูป และจุดที่มีคนสูบบุหรี่ให้มากที่สุดครับ

แล้วคุณหละ..?

ที่บ้านมีคนใช้ออกซิเจนอยู่ไหมครับ มาเล่าให้ผมฟังหน่อยได้นะครับ ^_^

ทักมาเล่าให้ผมฟังใน Messenger

ถ้ามีคนในครอบครัวเป็นถุงลมโป่งพอง ส่งบทความนี้ให้เค้าอ่านด้วยนะครับ

คำพูดทั้งหมดในบทความนี้มาจากข้อความที่คนทักมาปรึกษาผมจริง ไม่ระบุชื่อเต็มและที่อยู่ · บทความนี้ไม่ใช่คำแนะนำทางการแพทย์เฉพาะบุคคล เรื่องยาทุกอย่างต้องผ่านหมอที่ดูแลคุณอยู่

อ่านต่อ

รู้จักโรค

ถุงลมโป่งพองเกิดจากอะไร

พาไปดูข้างในปอดตั้งแต่ต้นจนจบ ปอดปกติทำงานยังไง ถุงลมโป่งพองเข้าไปทำอะไรตรงไหน ทำไมถึงหอบ แล้วทำไมถึงไม่หายขาด ผมเล่าเป็นภาพ ไม่ใช้ศัพท์หมอครับ

อาการ

ทำไมออกแรงนิดเดียวก็เหนื่อยจัด

ทำไมทำงานใช้แรงแล้วเหนื่อยเร็วกว่าเมื่อก่อน ผมมี 5 วิธีผ่อนแรงในชีวิตประจำวัน ที่คนเป็นถุงลมโป่งพองใช้กันจริงๆ ไม่ต้องทนฝืนทำจนหอบครับ

อาการ

กลัวอาการกำเริบตอนไปเที่ยว

ทำไมออกไปข้างนอกแล้วหอบง่ายกว่าตอนอยู่บ้าน แล้วต้องเตรียมตัวยังไงก่อนออกเดินทาง จะได้ไปเที่ยวกับคนที่คุณรักได้อุ่นใจขึ้นครับ